Książka ,,Funkcje zabaw w edukacji przedszkolnej i wczesnoszkolnej" pod red. Krystyny Duraj-Nowakowej i Bożeny Muchowej ukazała się nakładem wydawnictwa Wyższej Szkoły Pedagogicznej w Krakowie.

    Składa się z 30 artykułów ujętych w 4 zasadnicze części:
I. Założenia funkcji zabaw w edukacji.
2.Stymulowanie rozwoju dziecka przez zabawę.
3. Terapeutyczny aspekt zabaw w edukacji.
4.Nauczyciele wobec zabaw dziecka.
    Części te układają się w tematyczną i kompozycyjną całość.
Jest to systemowe ujęcie zagadnienia pokazujące problematykę zabaw nie tylko z punktu widzenia pedagogiki i jej subdyscyplin, ale także w powiązaniu z psychologią, socjologią i innymi naukami społecznymi. Wśród autorów poszczególnych artykułów spotkać można tak znane nazwiskaj ak: Ryszard Więckowski, Marta Bogdanowicz, Włodzimierz Goriszowski, Zbigniew Baran.
     W niniejszej pracy autorzy prezentują wielokrotnie wyniki analiz i badań empirycznych dotyczących zastosowania zabawy w praktyce pedagogicznej. Chcąc właściwie omówić walory tej pozycji, należy scharakteryzować zawartość wyszczególnionych wyżej części.
    Część 1. czyli założenia funkcji zabaw składa się z pięciu artykułów.
Są to rozważania teoretyczne wskazujące na otwarte kwestie problemu funkcji zabaw w kontekście pedagogiki w ogólności, a także pedeutologii, dydaktyki i metodyki. Zabawa może zmienić edukację we frapującą przygodę konkludują K Leksicka i R Łukaszewicz w drugim artykule tego rozdziału. Zabawa jest niewątpliwie fenomenem, który istnieje pomiędzy światem realnym a światem: fikcji, pomiędzy naturą a kulturą, będącą równocześnie w kulturą i poza nią. Ten swoisty fenomen stawia każdego z badaczy zabawy wobec określonych trudności. Jednak ze względu na jej znaczenie, zabawa wciąż pozostaje ważnym przedmiotem naukowych badań.
    Część 2 książki dotyczy zagadnień szczególnie ważnych z punktu widzenia pedagoga- praktyka, mianowicie stymulowania rozwoju dziecka poprzez zabawę. Składa się ona aż z dwunastu artykułów uzasadniających tezę, że skutki zabawy powinny dla dziecka owocować ewidentnym zyskiem rozwojowym. Znajdziemy tutaj cztery artykuły mówiące o roli zabawy w działaniach nauczycieli poszczególnych przedmiotów. Zaproponowano nawet różne typy zabaw, które mogą być zastosowane w kształceniu językowym dziecka. W części tej zaproponowano wyniki badań, dotyczących wpływu gier dydaktycznych na umiejętności ortograficzne uczniów
klas 1-3, a także wpływu gier losowych na matematyczną aktywizację uczniów klas początkowych. Problematykę zabaw z punktu widzenia metodyki, kończą artykuły na temat zastosowania zabaw w twórczości plastycznej dzieci (nawet happening) oraz w wychowaniu technicznym. Stymulowanie rozwoju to jednak nie tylko kształcenie umysłu. Drugą część książki kończą prace na temat stymulowania rozwoju postaw prospołecznych i kompetencji moralnych dzieci poprzez odpowiednie zabawy tematyczne.
    Trzecia część pracy poświęcona jest z kolei terapeutycznemu aspektowi zabaw w edukacji. Składa się na nią siedem artykułów w wyczerpujący sposób omawiający to zagadnienie począwszy od możliwości stosowania tzw. BODY WARK, która w rozmaitych odmianach może być stosowana przez dziecko w płaszczyźnie zabaw, dzięki którym wyprostowuje i weryfikuje niestosowane dotąd strategie interpersonalne pozwalające mu przejść do sytuacji w realnym życiu w bezpieczny sposób.
Naczelnym celem tej strategii jest integracja osobowości ,,rozumienie siebie poprzez ciało i poprzez ciało siebie" .Następne artykuły mówią o diagnostycznej i terapeutycznej roli zabaw twórczych i o przydatności zabaw w procesie rewalidacyjnym, reedukacyjnym, rehabilitacyjnym oraz postępowaniu logopedycznym.
Artykuł M.Bogdanowicz zamieszczonym w tej części książki dotyczy tzw. ,,metody dobrego startu" pomocnej w wyrównywaniu deficytów rozwojowych dziecka. Dwa ostatnie artykuły poświęcone są roli zabaw w rozwiązywaniu sytuacji trudnych uczniów szkół podstawowych oraz integrowaniu grup dziecięcych. Są to nowe przykłady i możliwości zastosowania zabaw, nie znane nawet wielu pedagogom starszego pokolenia. 

     Wreszcie ostatnia -czwarta część książki tworzy sześć artykułów praktycznie każdy z nich omawia ciekawe badania przeprowadzone wśród nauczycieli klas 1-3 i wychowawczyń przedszkoli. nas osobiście zainteresowały dwa artykuły z tej części autorstwa H. Pielki i czwarty R.Ławrowskiej.
    H.Pielka przeniósł teren badań na rodzinne domy dzieci. Zanalizował stosunek rodziców do zabaw własnych dzieci oraz organizowanie przez nich odpowiednich warunków aby zabawa mogła przebiegać w sposób interesujący i bezpieczny. U badanych tych poruszono nawet problem "skarbów" gromadzonych przez dzieci, o których tak pięknie pisał L. Staff: "o bajeczna poezjo kieszeni chłopięcej" .. ,
     Kolejne artykuły prezentują poglądy nauczycieli na znaczenie zabaw i gier dydaktycznych w nauczaniu początkowym. Reasumując wyniki tych badań można powiedzieć, że nauczyciele dostrzegają i podkreślają potrzebę wykorzystania w codziennej pracy dydaktycznej formy zabawy lecz na co dzień tylko 75% nauczycieli stosuje je systematycznie a 24% tylko okazjonalnie.
     Artykuł końcowy R. Ławrowskiej dotyczy ciekawych badań przeprowadzonych przez Katedrę Pedagogiki Szkolnej i Wczesnoszkolnej w Krakowie. Katedra w latach 1992-1995 zintensyfikowała kształcenie studentów do prowadzenia zajęć ruchowo¬muzycznych. Następnie objęto badaniami 200 osób (grupa eksperymentalna i kontrolna) wyniki badań wykazały jednocześnie, że członkowie grupy eksperymentalnej mają znacznie wyższe wyniki w zakresie:
•umiejętności metodycznych,
•samodzielności,
•motywacji do pracy;
• lepszej umiejętności posługiwania się w praktyce podręcznikiem problemowym i materiałami metodycznymi.
Z powyższych faktów wyłaniają się w tym samym konkretne zadania dla szkół wyższych przygotowujących nauczycieli klas 1-3 i wychowawców przedszkoli.
     Autorka artykułu pisze: ,,trudności w powszechnym stosowaniu zabawy jako metody dydaktycznej i terapeutycznej wynikają z braku przygotowania nauczycieli do prowadzenia i kreowania zabawy." Omawiana przez nas książka jest cennym drogowskazem dla nauczycieli klas 1-3 (i nie tylko) oraz wychowawczyń przedszkoli opartym na długoletniej pracy naukowo-badawczej wyżej wymienionych autorów.
     Książka ta wzbogacając wiedzę teoretyczną i praktyczną ukazuje nowe płaszczyzny do zagospodarowania dla efektywniejszego rozwoju myśli pedagogicznej w służbie dzieciom i w trosce o prawidłowy ich rozwój.
     Niewątpliwie owa publikacja powinna znaleźć się w księgozbiorach bibliotek pedagogicznych i innych placówek oświatowych.